Kırım Tatar Sürgünü’nün Dünü Bugünü Yarını
15 Mart 2019 10:29

Üniversitemiz Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Araştırma ve Uygulama Merkezi tarafından 13 Mart’ta “Kırım Tatar Sürgünü’nün 75’inci yılında Kırım’ın Dünü Bugünü Yarını” içerikli bir panel düzenlendi.

Mimar Kemaleddin Salonunda gerçekleştirilen panele Rektörümüz Prof. Dr. İbrahim Uslan, Ukrayna Ankara Büyükelçisi Andrii Sybiha, Kırım Tatar Meclisi Başkan Vekili Ahtem Çiygöz, Kırım Türkleri Dayanışma Derneği Başkan Vekili Namık Kemal Bayar, ATAUM Müdürü Prof. Dr. Selma Yel, Prof. Dr. Enver Aydoğan, öğretim üyeleri ve öğrenciler katıldı.

 

 

Rektörümüz Prof. Dr. İbrahim Uslan, bu panele ev sahipliği yapmaktan dolayı mutluluk duyduğunu belirterek, Türklerin tarih boyunca her daim merhamet toplumu olduğunu söyledi.

Kırım’ın tarih boyunca bir Türk yurdu olduğunu anlatan Uslan, Osmanlı İmparatorluğu döneminde de Kırım Hanlığı olarak hüküm sürdüğüne değindi. Prof. Dr. Uslan, tarih boyunca baskı ve yıldırma politikalarına rağmen Kırım’ın Tatarsız bir coğrafya haline getirilemediğini ve 18 Mayıs 1944 günü Kırım Tatarlarının yeni bir varoluş mücadelesi içine girdiğini söyledi. O tarihte Kırım’da erkeklerin Kızıl Ordu ile cephede savaştığını ve Kırım’da kalan kadınlar, çocuklar ve yaşlıların zorla sürgün edildiğini belirten Rektör Uslan, “18 Mayıs 1944 sabahında başlayan bu sürgünde Kırım Tatarlarının neredeyse yarısı can vermiştir. Kırım Tatar Milli Hareketinin kayıtlarına göre 423 bin, SSCB kayıtlarına göre ise 192 bin Kırım Tatarı Sibirya Ural Dağları’na ve Orta Asya’ya sürgüne gönderilmiştir. 1970’li yıllar Kırım Tatarlarının ana vatanlarına dönme mücadelesi olarak geçmiştir. 1990’lara kadar bu mücadeleler sürmüş ve nihayet dönmüşlerdir. Ancak döndüklerinde baba ocağının yerinde yeller esmekteydi” diye konuştu.

Rektör Uslan Kırım Tatar sürgününün 75’inci yılında bu zulmün yeni nesillere anlatılmasının çok önemli olduğunu ve panelin bu bakımdan çok önem arz ettiğini söyleyerek konuşmasını tamamladı.

Ukrayna’nın Ankara Büyükelçisi Andrii Sybiha ise konuşmasında Türkiye’ye, Ukrayna’nın toprak bütünlüğüne gösterdiği saygıdan dolayı teşekkür ettiklerini, Türk dostlarının girişimiyle siyasi mahkumlarının  ve Kırım Tatar liderlerinin serbest bırakılacağına inandıklarını ifade etti.

Kırım Tatar Milli Meclisi Başkan Yardımcısı Ahtem Çiygöz de dünyanın düşmanlığı kaldırmadığını, yaşlı insanların, anne babaların gözyaşlarının dinmediğini, Kırım’ın geleceğinin Türkiye’ye bağlı olduğunu söyledi.

Prof. Dr. Selma Yel ise Tatar Türklerinin ana vatana dönmesi için varını yoğunu ortaya koyan siyasetçi Mustafa Cemiloğlu’nun baskılara rağmen büyük bir mücadele örneği gösterdiğini söyledi. Türk dünyasının Kırım’da yaşananlardan ders çıkarması gerektiğini belirten Prof. Dr. Yel, aksi durumda tarihin tekerrür edeceğine vurgu yaptı. Anadolu coğrafyasının çok kucaklayıcı olduğuna değinen Prof. Yel, bu coğrafyanın çeşitli sebeplerle buraya göç edenleri bağrına bastığını ifade etti.

Prof. Dr. Enver Aydoğan da, Stalin’in emriyle 18 Mayıs 1944 tarihinde Tatarların Kırım’dan Sibirya’ya sürüldüğünü belirtti.

 

 

Konuşmaların ardından panel oturumuna geçildi. Kırım Tatar Milli Meclisi Başkan Vekili Ahtem Çiygöz, ‘Günümüzde Kırım’ın ve Kırım Tatarlarının Durumu’, Tavrida İnsan Hakları Platformu Koordinatörü Andrii Ivanets, ‘Kırım’da yaşayan Ukraynalıların Durumu’, Avrasya İncelemeleri Merkezi (AVİM) Uzman Analist Dr. Turgut Kerem Tuncel ‘Rus tarih anlatısının olağan şüphelileri Kırım Tatarları ve 1783’ten günümüze Kırım’ın Tatarsızlaştırılması’, Dünya Kırım Tatar Kongresi Genel Sekreteri Av. Namık Kemal Bayar ise ‘Sürgünden günümüze Kırım’da insan hakları ihlalleri’ konusunda sunum yaptılar.

Panelin ardından Rektörümüz Uslan konuşmacılara günün anısına teşekkür plaketi verdi. Son olarak Mimar Kemaleddin Salonu fuayesinde arşiv belgelerinden yararlanılarak hazırlanan, geçmişten bugüne Kırım'ın anlatıldığı bir resim sergisi de yapıldı.